eski

Babamın asker dönüşü getirmiş, keşfetmeye çalışırken iyice bozduğum fotoğraf makinesi çocukluğumdaki maceram. Sonra bayan fotoğrafçı Leylüfer (Nilüfer) Teyze!.. annelerimizin, teyzelerimizin fotoğrafçısı. Biraz daha büyüdüğümde fotoğrafçı Hacı Hüseyin ÖNDERSEV. Daha sonraki günlerimde Orta Çarşı Caddesi'ndeki evimizden komşumuz fotoğrafçı Hüseyin KELEŞOĞLU, nam-ı diğer Akrep İsin, altın kalpli Öcü Osman kardeşimin babasının dükkânındaki görsel tanışıklık.

Fotoğraf makinesi ve fotoğraf ile ilk buluşma liseli yıllarımda, Alman Voklander marka 50 mm, Leica tip fotoğraf makinesi ile oldu.

Bahçeli şirin Ünye Evleri düzeninin apartmanlara yenik düşüşünü yaşadım Ünye'de. Böylelikle Eski Ünye de kazınmış oldu belleğime. Ankara’da geçen öğrencilik yıllarım ve devamındaki gurbetçiliğimde hep Ünye özlemi ile yaşadım. Evlilik, çocuklar, yaşam mücadelesi ile geçen Ünye’deki yıllarımın sonunda 1981 yılında gurbete çıkışla başlayan hiç bitmeyecek Ünye özlemi ÜNYE EVLERİ konusunda bilinçlenmemin başlangıcı olmuştur.

Ünye'ye her geldiğimde evlerinin sırası ile yok oluşlarını apaçık fark edebiliyordum. Ünye’nin silûeti hızla değişiyordu. Değiştikçe içim acıyordu. Ünye evlerinin konumları ve korunmaları ile ilgili ilk mesajı fotoğraf sergisi ile vermeliydim. Öyle de yaptım. Ünye Turizm Festivali'nin Kültür Etkinliği içinde birinci sergimi 1990 yılında açtım. O zaman Ünye'de Akbank’ın üst katında bir sergi salonu vardı. Ancak bankanın içinden çıkılabiliyordu. Güvenlik nedeni ile buraya müsaade alamadım. Sn. Yusuf ALVER’in Belediye’nin karşısındaki boş dükkân geniş ve boş bir sergi mekânı oldu bana.

O zamanki Belediye Başkanı Sn. Sami SOYSAL’ın desteklerini gördüm. Fotoğrafların baskılarını gerçekleştiren Zalim GÜNEŞ’in içten gayretlerini unutamam.

Bu ilk sergimin benim için iki önemi vardı. Birincisi; Ünye’deki yerleşim biçimleri, konumları ve yapı tekniği itibarı ile özellikler içeren Ünye evlerinin korunmasına yönelik bilinç oluşturmak ve verdiğim mesaj, ikincisi Ünye’de açılan İlk Fotoğraf Sergisi oluşu.

Eski Adıyla Meçhul Asker İlkmektebi (Orta Mahalle)

Günümüze Aktaran : Eren TOKGÖZ (İnşaat Mühendisi)

Şantiyecilerin çantaları elindedir, yatakları sırtlarında sarılı. Perşembe Hava Lojmanları İnşaatı, Altınkaya Barajı, Düzce Otoyol İnşaatı ve Ünye Liman İnşaatı’ndan sonraki durak Bolu Dağı Tüneli ve Otoyolu İnşaatı'ndaki uzun bir soluklanma.. 10 yıllık macerada 1991 yılında (10 - 17 Mayıs 1991) Bolu Kültür Müdürlüğü Sergi Salonu'ndaki sergim yine Ünye evleri içerikliydi, ama 1.'sine göre daha donanımlı 2. sergim.

Bu sergimin bende unutulmaz bir anısı da Sevgili M. Ufuk MİSTEPE ile yollarımızın bu sergide kesiştiğidir.

İLK KIVILCIM !

1991 yılı Mayıs ayının güneşli bir hafta sonuydu. İzzet Baysal Caddesi'nde bir Resim Sergisi tanıtım afişi dikkatimi çekmişti. Gözlerime inanamadım.. Ünye Evleri sergileniyordu Kültür Sitesi'nde.. kim olduğunu merak edip koşuverdim sergi salonuna ve sınıf arkadaşım Sayın Abdulkadir TOKGÖZ Bey'in ağabeyi Eren TOKGÖZ Ağabey değil miymiş meğer?

Ama kendisi yoktu! Konuk Defteri'ne not düşmüş ve bu sergilenenlerin bir katalogda kalıcı kılınmasını temenni edivermiş ve kutlayıvermiştim hemşehrimi gurur duyarak. Eren Bey notumu okumuş ve telefonla beni arayarak ORÜS Bolu Müessese Müdürlüğü'ndeki odama dek ziyâretime gelivermişti. O zaman Plânlama Şube Müdürü'ydüm Karacasu'da.

Güzel bir sohbetin ardından ÜNYE'yi solukladık. Tebessümlerimizde ÜNYE dalgalanıyordu. Bakışlarımız ÜNYE odaklıydı. Ve yanaklarımdan ışıldayan ilk ÜNYE kıvılcımlarını ateşleyen karşılaşma olmuştu bu sergi ve ardından getirdikleri...

Ünye sevdasının sanal başlangıcına ilk adım attığım ânı yaşıyordum o anda... Eren'lerin eli dokunuvermişti.. ve fırlattığı Yeşil ÜNYE Çığlığı'nı ben de aldığım yerden erişebildiğim yerlere ulaştırmaya gayret edeceğim gizemliliğinde ve mavimsi güzelliğinde Eren Ağabey...
.
M. Ufuk MİSTEPE 13.05.2006 / Ankara

Bolu’da kaldığım zaman içersinde Mudurnu, Göynük, Taraklı ve Dokurcun Mimarisi ve evlerini inceleme ve fotoğraflama fırsatını da buldum. Bolu’dan sonraki durak Karadeniz Otoyolu Bolaman - Perşembe kesimine gelişim ile Ünye evleri ana tema olmak üzere diğer fotoğraflarının ilâvesi ile 3. sergimi Ünye Ticaret Odası Sergi Salonu'nda gerçekleştirdim. Fotoğraf satışımı bu sergide yaptım. Elde edilen gelir ile Ünye Devlet Hastanesi ek bina yapımını gerçekleştirmeyi amaçlayan üyesi olduğum ÜNSEV’e gelir sağlayacak ilk ateşi yaktım. Karınca misali amacıma ulaştım.

Bir de Eski Ünye Fotoğrafları var. Siyah Beyaz Ünye manzaralarının Fotoğraf Sergisi ile günümüze ulaştırılmasındaki en büyük emek ve çaba Resim Öğretmeni Sn. Nazlı ŞENALP’indir. Serginin gerçekleştirilmesi sürecinde yaptığım yardım ve fayda için mutluluk duyuyorum. Sergilenen fotoğrafların büyük çoğunluğu Sn. Yusuf ALVER tarafından çekilmiştir. Sergi davetiyesinde isimleri yazılı, yardımlarını esirgemeyen hemşehrilerimize şükranlarımı yineliyorum. Düşünce dünyamın oluşmasında ve dünya görüşümün gelişmesinde etkili olan kişilerden biri fotoğrafların sahibi Sn. Yusuf ALVER’i saygı ve minnetle anıyorum.

Bilgisayar ile Bolaman - Perşembe yolu inşaatı işinde tanıştım. Birlikte çalıştığım genç mühendislerim o güne kadar çektiğim sergilenmiş ve sergilenmemiş fotoğraflar ile birlikte Sn. Nazlı ŞENALP ile gerçekleştirdiğimiz serginin fotoğraflarını web sitesinde internet kullanıcılarının hizmetine sundular. Aynı zamanda bu fotoğrafları içeren CD'ler Ünye’den, Elazığ’dan, İstanbul’dan, İzmir’den, Adana’dan, Ankara’dan, Almanya ve Fransa’dan talep eden tüm hemşehrilerimin, Mimarlık ve Sanat Tarihi öğrencilerinin dönem ödevleri ve tez çalışmalarındaki faydalanmalarına karşılık talebi olmaksızın sunulmuştur.

Bu fotoğraflardan Ünye evlerinin yapıldıkları yıllara ait; yaşam biçimlerini, örf - âdet, yapım yöntemlerini, yapı malzemelerini, iklime göre tasarlanmış yaşam alanı sırlarını, şehircilik anlayışını, bahçe düzenlerini, ev ekonomisi için plânlanan katkıları ve daha birçok kültürel olguların ipuçlarını, çok başarılı ince detayları bulabiliriz.

Bugün itibarı ile gelinen nokta fotoğrafın bilgiye ulaşılan belge olarak kullanılması bilincinin Ünye’mizde de gelişerek yerleşmiş olması. Eren TOKGÖZ olarak adıma çıkardığım en büyük kazanım; bugüne kadar sarf ettiğim emeğin boşa gitmediğini ve neticesinde oluşan bilinci görmek, yeni girişimlere şahit olmak. Mutluluk duyuyorum.

Kurumların desteğinde ve kişisel çabalarla değişik konu içerikli eski zaman fotoğraflarını kapsayan sergiler genç arkadaşlarımız tarafından gerçekleştiriliyor. Özellikle Ünye Yerel Tarih Grubu'nun düzenlediği “Çınarın Gölgesinde" Sergisi unutulmaz güzellikte. Ünye tarihine ışık tutacak eski zaman fotoğraflarının derlenip toplanmasına öncülük eden hemşehrilerime şükranlarımı sunuyorum.

Paylaşmak insanoğlunun tattığı en güzel duygulardan biri... Broşür, kitap, dergi ve internet sitelerinde yayınlanan fotoğrafların, Eren TOKGÖZ ismi kaynak gösterilerek kullanılmasından mutlu oluyorum. Kaynak göstermeden fotoğraflarımı kullanan arkadaşlar da var. Bir diğer grup arkadaşlar da fotoğraf altlarındaki isimlerimi siliyor veya yerine kendi isimlerini yazarak Web sitelerinde yayınlıyorlar. Hangi usulle olursa olsun bu tür istismarlardan üzüntü duymamak mümkün değil. Bu arkadaşları daha duyarlı ve anlayışlı olmaya davet ediyorum.

Ortayılmazlar Mah. Keşaplı Sokak Alt Girişi

Fotoğraf : Eren TOKGÖZ (İnşaat Mühendisi)

Ünye’nin ilk fotoğrafçısı Ahmet Hüseyin ŞEN’i, bayan fotoğrafçı Leylüfer (Nilüfer) Hanımefendi'yi, Hacı Hüseyin ÖNDERSEV’i, fotoğrafçı Baba YAVAŞ’ı, Hüseyin KELEŞOĞLU'nu, Foto Yayla Nevzat’ı, Foto Seyit’i saygı ve rahmetle anıyorum.

Gönlüne Ünye sevdası koymuş herkese sevgiler ve saygılar ve dostluklar sunuyorum.