ANA SAYFA            
(Bu sayfa en son 24 Ekim 2005 tarihinde güncellenmiştir.)

 

 

.
ÜNYE'NİN BİLİNEN

EVLİYÂLARI
.

Yazan : Hasan Tahsin (SAY) KADIOĞLU
(Emekli Öğretmen)

Bu makale Ünye'de çıkan Haftalık ŞAFAK Gazetesi'nin 22 Şubat 1995 Çarşamba, Yıl : 18, 895 sayılı
 nüshasında yayımlanmıştır.

ÜNYE'NİN BİLİNEN
EVLİYÂLARI
(Hizmet Gazetesi'nin 1 Temmuz/1 Nisan 1995 tarih ve Yıl : 5, Sayı : 51 - 52 nüshalarında yayımlanmıştır.)

            Yüce dinimiz İslâm'da Allah yolunda ermiş, yüce Yaradan'a ulaşmış insanlara VELİ denir.  Çoğuluna EVLİYÂ denir. Tasavvufa inanan bir tarikata (yol) giren herkes, kendisine yol gösteren mürşit tarafından olgunlaşır; derece derece Allah yolunda yükselir, VELİLİK payesine ulaşır.

Şehnuz'un (Yunus Emre) Kabri

            Tasavvuf âlimleri tekke, zaviye ve medreselerde mürşitlik yaparlar. Buralardan yetişen talebelere mürid, şakirdan, derviş vs. adları verilir. Bunlar Allah yolunda İslâm'ı yayarlar, güzel ahlâkı her tarafa yayarlar; örnek olurlar; kimisi medrese kurar, kimileri de tekke ve zaviye açarlar. Bazıları da gezgin adını alır; gezerek İslâm'ı yayarlar; halkı aydınlatırlar.

            Medrese ehli olanlardan, Mevlâna Celâleddin Rûmi ile Eşrefoğlu Rûmi'yi, gezgin dervişlerden de Şeyh Yunus Emre'yi örnek gösterebiliriz. Evliyaların kabirlerinin bilinenlerinin üstüne bazılarına türbe yapılır. Gezgin dervişlerin veya alperenlerin kabirlerinin çoğu bilinmez.

            Halk tarafından bazı sevilen dervişlerin (veli) birçok yerlerde kabirleri vardır. Bunlardan en namlısı Şeyh YUNUS EMRE'dir. Türkiye'de şu anda 14 yerde kabri vardır ki birisi de Ünye'dedir.

            Ünye'deki YUNUS EMRE Velisi'nin araştırma yazısı da şehrimizin bundan 45 yıl evvel okumuş, ulemâ takımı ile Danişment Selçukluları'nın tarihinden faydalanarak yazmak ve Ünye'nin Çağrı Gazetesi'nde ve gene Karadeniz'in İncisi ONEY kitabında çıkan Yunus EMRE yazılarının sahibi H. Tahsin KADIOĞLU Hoca'ya nasib oldu.

Şehnuz'un (Yunus Emre) Kabri

            Evliyâlarımız Allah'ın sevgili kulları derecesine çıktıktan sonra halktan kendilerini gizlemişlerdir.

Sağda : Necati Vidinli'nin İlk Eşi, Çapulacı Hacı Bey'in Kızının Cenazesi
  

            Bilinen evliyâlardan, gizli evliyâlar yüzlerce fazladır. Onu ancak Allah'ımız bilir. İnancımızda Veliler sağlıklarında olduğu gibi kabirlerinde de millete, devlete çok faydaları olmuştur. Bunlar yüce Mevlâ'nın izni ile çok kerametler göstermişlerdir. Bazıları kerametleri ile meşhurdurlar.

Çamlık Fener Mezarlığı'nda Metruk Bir Kabir

            Ünye'deki Şeyh Yunus EMRE (Bana göre hakiki Yunus) budur. I. Cihan Savaşı'nda yaşlılardan dinledim. Rus zırhlılar Ünye'yi topa tutarlarmış. Ne hikmetse top mermileri şehre düşmez, hiç insan da ölmezmiş. Top mermileri şehrin sağına soluna, kırsal yerlere düşermiş. Yunus'umuzun ve diğer bilinen Veliler'imizin kitaplara geçmiş çok çok kerametleri vardır. Bunlara örnek Bosna - Hersek ve Çeçen Müslümanlar'dır.

Şehnuz (Şeyh Yunus) Türbe ve Kabri       
       

            İnancımız odur ki yüce Allah manevî orduları ile (Şehitler - evliyâlar - melekler) onlarla beraberdir. Kadir Mevlâm onları korusun, yardım etsin, muzaffer etsin, düşmanlarını da kahr-ı perişan etsin. Âmin...

ÜNYE'MİZİN BAZI EVLİYÂLARI

            1 - ŞEYH YUNUS EMRE : Ünye'nin Yunus Tepesi'nde yatmaktadır. Her derde devâdır. Halk çok ziyaret eder. Son kerametlerinden birini Hacı Abdullah Kul anlatır.

Şehnuz (Şeyh Yunus) Kabir ve Türbesi
   

            2 - ASAR KAYA : Ünye'ye 10 km Güney Doğu'da Yunus Emre Ormanlığı'nın içerisindedir. Asabî, felç vs. gibi hastalıklara iyidir. Halk ziyaret eder.

Asarkaya Millî Parkı'ndan Ünye Sahilleri

            3 - BAŞKISTIRAN : Yiğitler Köyü Kümbet Tepesi'ndedir. Şehit Veli'dir. Selçuklular'dandır. Sinirsel rahatsızlıklara vs. iyi gelir. Ayrıca yağmur dualarına da cevap verir. Halk ziyaret eder.

            4 - MENTEŞE BEY : Kabakcılar Mahallesi'ndedir. Fehmi CERRAHOĞLU Câmisi'nin yanındadır. Danişment Selçukluları'nın Uçbeyleri'ndendir. Şehit Veli'dir. Dert ve sıkıntılara iyi gelir. Halk ziyaret eder.

            5 - KARACA İLYAS : Yağmurtepe Köyü'ndedir. Selçuklu şehitlerindendir. Sinirsel rahatsızlıklara ve yağmur duasına iyidir. Halk ziyaret eder.

Dizdar Köyü Şadırvanı

            6 - DİZDARBEY : Tekkiraz Dizdar Köyü'ndedir. İsmini köye vermiştir. Danişmentli şehit evliyâdır. Uçbeyidir. Asabî hastalıklara iyidir. Halk ziyaret eder.

Dizdar Köyü Câmii ve Şadırvanı ile Dizdar Bey'in Sandukası
  

            7 - YAĞBASAN BEY : Tekkiraz Yağbasan Köyü'ne ismini vermiştir. Danişment Selçuklular'ın Bey'idir. Pontus Rumlar'la savaşta şehit olmuştur. Dertlere iyi gelir. Halk ziyaret eder.

            8 - VELİBAYRAKTAR : Tekkiraz Velibayraktar Köyü'ne adını vermişlerdir. Ünye Sancak Ordusu'nun son bayraktarıdır. 1854 Kırım Harbi'nde çok kahramanlıkları ve kerametleri görüldüğünden Paşa'sı onun Hüseyin adını değiştirip, bundan sonra adın VELİBAYRAKTAR olsun demiştir. Kabri Velibayraktar'dadır. Sıkıntı ve kederlere iyi gelir. Ziyaret edilir.

            9 - HACI YUSUF EFENDİ : Hoca nâmı ile de anılır. Müderrisdir. Çok talebe yetiştirmiştir. Kerametleri vardır. Ziyaret edilir.

          10 - AHMET KURNALI : Yamakların Deli Ahmet de derler. Deli ismi ile mâruftur. Kabri tepe mezarlığındadır. Son anlarında eve - barka girmez, çuvallar içinde gezer, ibadet ederdi. Kendisini hacda Kâbe'de gören Ünyeliler çoktur.

          11 - Cumhuriyet Meydanı'ndaki İSİMSİZ KABİR  (Yatır) : 1925 - 30 yıllarında Saray Câmisi ile Anafarta İlkokulu (Eski adıyla Fevziye Mektebi) arasında bol ağaçlı mezarlıklar sökülürken bu kabiri devrin âletleri ile sökememişler. Kabirdeki zat da devrin birçok dindar kullarının rüyasına girmiş, "Beni rahat bıraksınlar." demiştir. Mezarını sökmek isteyenler çeşitli dertlere dûçar olmuşlardır. Halk ziyaret eder; sıkıntılara iyidir. Ayrıca bazı vatandaşlar; o mıntıkaya geceleri yeşil ışıklar indiğini söylemişlerdir. Kanije Gazisi Hasan Paşa'nın da kabri o civarlarda imiş.

Kanije Kumandanı Tiryaki Hasan Paşa'nın Kabri Sanılan Bir Mezar (Eski ve Yeni Hali)
  

          12 - Akkuş - Düvencili'de GEYİK DURAĞI Velisi - Sinirsel sıkıntılara iyi gelir. Halk ziyaret eder.

          13 - Akkuş - Çaldere'de GEYİK KOŞAN Velisi - Dert ve sıkıntılara iyidir. Halk ziyaret eder.

          14 - Akkuş - Kuzköy - DÜZMEŞE Velisi : Dert ve sıkıntılara iyidir. Halk ziyaret eder.

          15 - Akkuş - Kuzköy - FARTANA Velisi : Sinirsel sıkıntı ve hastalıklara iyidir. Halk ziyaret eder.

Yüce Allah'ımız milletimizi ve vatanımızı onların hürmetine kem gözlerden korusun.

Âmin ...

Ünye Makaleleri Sayfasına  

Dönmek İçin TIKLAYINIZ

 

YAZDIR